Wielu rodziców zakłada, że wizyta u ortodonty ma sens dopiero wtedy, gdy wyrosną wszystkie zęby stałe. Tymczasem twarzoczaszka dziecka rozwija się najintensywniej znacznie wcześniej, a wiele nieprawidłowości można zauważyć już w uzębieniu mlecznym. Wczesna ortodoncja zajmuje się właśnie tym okresem. Nie chodzi w niej o zakładanie aparatu jak najwcześniej, lecz o obserwację rozwoju i wspieranie go tam, gdzie to potrzebne.
Spis treści
Rozwój zgryzu w uzębieniu mlecznym i mieszanym
Od narodzin na kształt twarzy i zgryzu wpływa wiele czynników: sposób karmienia, konsystencja pokarmów, tor oddychania, częste infekcje górnych dróg oddechowych czy skłonność do alergii. Każdy z nich może zmieniać pozycję języka i żuchwy, a przez to kierunek wzrostu szczęk.
Sygnały, które warto skonsultować z ortodontą:
- zwężone łuki zębowe lub brak odstępów między zębami mlecznymi;
- stłoczenia zębów;
- cofnięta lub wysunięta żuchwa;
- asymetria twarzy;
- nieprawidłowe lub opóźnione wyrzynanie zębów.
Pierwszą konsultację ortodontyczną zaleca się najpóźniej w wieku 7 lat. Leczenie wczesne rozpoczyna się zwykle między 5. a 7. rokiem życia, jeszcze w uzębieniu mlecznym. Taka terapia nazywana jest interceptywną, czyli przechwytującą: pozwala zareagować na nieprawidłowości, zanim się utrwalą.
Nawyki wpływające na zgryz
Wczesna ortodoncja przykłada dużą wagę do funkcji, czyli do tego, jak dziecko oddycha, połyka i gdzie trzyma język. Na rozwój zgryzu mogą wpływać:
- oddychanie przez usta zamiast przez nos, np. przy przerośniętym migdałku lub alergii;
- nieprawidłowe połykanie, przy którym język napiera na zęby;
- nisko ułożony język w spoczynku;
- długotrwałe ssanie smoczka lub kciuka;
- przewaga miękkich pokarmów, które nie wymagają intensywnego żucia.
Dlatego diagnostyka obejmuje nie tylko zęby. W mojej Stomatologii clinic+ w Poznaniu lekarz ocenia warunki anatomiczne, sposób oddychania i nawyki dziecka, a do zobrazowania zgryzu wykorzystuje cyfrowe skany 3D. Przy części problemów, np. z oddychaniem, potrzebna jest współpraca z innymi specjalistami.
Aparaty dla dzieci
U dzieci w okresie wzrostu stosuje się głównie aparaty zdejmowane. We wczesnej ortodoncji szczególną rolę odgrywają aparaty czynnościowe. Ich zadaniem jest wspieranie rozwoju szczęki i żuchwy oraz nauka prawidłowej pozycji języka. Leczenie jest przyczynowe: działa na mechanizm, który prowadzi do wady, a nie tylko na ustawienie zębów. Wczesna interwencja może ograniczyć zakres leczenia ortodontycznego w przyszłości.
Aparat dobiera lekarz po pełnej diagnostyce. O tym, jak długo dziecko będzie go nosić, decydują rodzaj nieprawidłowości i tempo rozwoju, dlatego plan ustala się indywidualnie.
Rola rodzica
Rodzic jest najważniejszym partnerem ortodonty. To on najczęściej zauważa pierwsze sygnały, np. oddychanie przez usta podczas snu, chrapanie czy trudności z gryzieniem. To także on pomaga dziecku regularnie nosić aparat.
Jak wspierać leczenie:
- zgłaszać lekarzowi obserwacje dotyczące oddychania, snu i jedzenia;
- przypominać o noszeniu aparatu zgodnie z zaleceniami;
- dbać razem z dzieckiem o higienę zębów i aparatu;
- pilnować terminów wizyt kontrolnych;
- wprowadzać do diety produkty wymagające żucia.
Wady zgryzu u dzieci rzadko wynikają z jednego czynnika, a sama konsultacja nie oznacza, że leczenie będzie potrzebne od razu. Czasem wystarczy obserwacja i kolejna wizyta kontrolna.
Jeśli szukasz ortodonty dla dzieci w Poznaniu, pierwsza konsultacja pozwoli ocenić, czy rozwój zgryzu Twojego dziecka wymaga obserwacji lub wsparcia.
moja Stomatologia clinic+
Adres: ul. Obornicka 229 lok. 204, 60-650 Poznań
Telefon: +48 571 345 323
Strona: https://mojastomatologia.pl/poznan/stomatologia/wczesna-ortodoncja/